Lęk lekarzy, mnożenie wizyt. Ministerstwo o refundacji dwóch leków przeciwzakrzepowych

7 marca 2025 / Rynek Zdrowia

Lęk lekarzy, mnożenie wizyt. Ministerstwo o refundacji dwóch leków przeciwzakrzepowych

NIL otrzymała pismo od Ministerstwa Zdrowia w sprawie refundacji leków rywaroksaban i dabigatran. Resort zaznaczył, że refundacja przysługuje pacjentom, którzy spełniali kryteria w momencie rozpoczęcia leczenia. Natomiast w przypadku przewlekłych chorób pacjenci mogą kontynuować terapię, nawet jeśli ich stan zdrowia uległ poprawie.

  • NIL wyjaśnia, że lekarze mają obawy związane z przepisywaniem leków rywaroksaban i dabigatran z powodu niejasnych wskazań refundacyjnych
  • Do Izby zostało skierowane w tej sprawie pismo od MZ, które wyjaśnia poszczególne kwestie refundacyjne
  • Refundacja na lek przysługuje, o ile pacjent w momencie pierwszorazowego otrzymania recepty na preparat służący poprawie jego stanu zdrowia spełnia lub spełniał wskazanie refundacyjne - podało MZ
  • Nowe wskazania refundacyjne z kardiologicznej listy leków o ugruntowanej skuteczności nie obejmuje wykazu bezpłatnych leków dla pacjentów po ukończeniu 65. roku życia

NIL otrzymała pismo od resortu dotyczące refundacji

Naczelna Izba Lekarska poinformowała o piśmie od Ministerstwa Zdrowia dotyczącym zasad refundacji leków rywaroksaban i dabigatran. Jak zaznacza NIL, lekarze mają obawy związane z  przepisywaniem leków z powodu niejasnych wskazań refundacyjnych. Kwestia problemów z preskrypcją refundowanych preparatów mlekozastępczych spowodowała lęk w sytuacji przepisywania leków z odpowiednią refundacją.

"Czasami lekarze kierują pacjenta do AOS np. do specjalisty kardiologa tylko po powtórne potwierdzenie uprawnień do otrzymania leków z odpowiednim stopniem refundacji. Powoduje to mnożenie wizyt, a w długofalowej optyce blokowanie terminów wizyt lekarskich – terminy są bardzo odległe, a uprawnienia lekarzy POZ są takie same, jak lekarza specjalisty. To pismo wyjaśnia nam, że odpowiednio udokumentowane wskazania refundacyjne przyznane pacjentowi raz, obowiązują bez konieczności stałego i regularnego potwierdzania ich ponownie" – wyjaśnił dr Marcin Karolewski, wiceprezes Wielkopolskiej Izby Lekarskiej, przewodniczący Zespołu problemowego ds. automatyzacji ustalania stopnia refundacji leków Naczelnej Rady Lekarskiej. 

"Pismo zawiera bardzo ważną interpretację Ministerstwa Zdrowia, że jeśli w wyniku stosowania leków refundowanych stan pacjenta uległ poprawie, to nadal przysługuje mu refundacja. W szczególności w kardiologii, lecz też diabetologii, wskazania refundacyjne są ograniczone do bardzo ciężko chorych pacjentów. Jeśli byli leczeni i okazało się to skuteczne, bo ich stan zdrowia uległ trwałej poprawie, to wciąż mają prawo do refundacji leków. Dzięki tej interpretacji nie powinno dochodzić do sytuacji, że pacjent z niewydolnością serca straci refundację, bo np. frakcja wyrzutowa uległa poprawie. Ponadto według wspomnianego stanowiska chorzy leczeni rywaroksabanem lub dabigatranem nie wymagają udowodnienia etiologii niezastawkowej migotania przedsionków, a refundacja w ich przypadku wynika z wytycznych kardiologicznych i wskazań z Charakterystyki Produktu Leczniczego" – dodał z kolei Filip Pawliczak, specjalista chorób wewnętrznych w trakcie specjalizacji z kardiologii, członek Naczelnej Rady Lekarskiej.

Wskazania refundacyjne dwóch leków przeciwzakrzepowych

"Refundacja na lek przysługuje, o ile pacjent w momencie pierwszorazowego otrzymania recepty na preparat służący poprawie jego stanu zdrowia, spełnia lub spełniał (w przypadku, gdy lek nie był w momencie pierwszej ordynacji refundowany albo miał odmienny zakres wskazań refundacyjnych) wskazanie refundacyjne tj. rozpoznanie/stan kliniczny pacjenta zawiera się lub zawierał się w momencie postawienia diagnozy, w zakresie wskazań objętych refundacją dla danego leku" – przypomina MZ w piśmie skierowanym do NIL.

Jednocześnie resort przypomina, że w przypadku leków stosowanych w chorobach przewlekłych stan zdrowia pacjenta ulega poprawie w wyniku stosowania danego produktu i wtedy celem leczenia jest utrzymanie tego stanu. Tym samym w trakcie terapii pacjent może nie spełniać przy wypisywaniu kolejnych recept wstępnych warunków opisanych wskazaniem refundacyjnym. Pacjenci mogą korzystać z terapii w w/w wskazaniach, o ile w momencie rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria określone w obwieszczeniu ministra zdrowia.

MZ podał także stanowisko konsultanta krajowego dotyczące nowego wskazania refundacyjnego rywaroksabanu i dabigatranu:

„Podstawą kwalifikacji do włączenia w/w leków przeciwkrzepliwych jest ocena w skali CHADSVA, co wynika z charakterystyk produktów leczniczych oraz jest zgodne z aktualnymi wytycznymi ESC/PTK dotyczącymi migotania przedsionków. Jednocześnie wskazuje się, iż termin „zastawkowe migotanie przedsionków” (związane z wadą zastawkową) dotyczy pacjentów z umiarkowanym/ciężkim zwężeniem zastawki mitralnej, gdzie zastosowanie mają antagoniści witaminy K. Wobec powyższego, pacjenci, którzy byli leczeni rywaroksabanem lub dabigatranem zgodnie ze wskazaniami, nabywają uprawnienia refundacyjne bez konieczności kierowania do kardiologa tylko w celu potwierdzenia wskazań i konieczności wykonania badania echokardiograficznego”.

Powyższe stanowisko konsultanta krajowego będzie respektowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia w ramach ewentualnych postępowań kontrolnych mających miejsce w przyszłości. Resort podkreślił też, że zgodnie z zapisami ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty to lekarz na podstawie dostępnych badań i dokumentacji medycznej, może wystawić receptę na refundowany lek bez konieczności dodatkowych konsultacji kardiologicznych.

Nowe wskazania refundacyjne z kardiologicznej listy leków o ugruntowanej skuteczności nie obejmuje wykazu bezpłatnych leków dla pacjentów po ukończeniu 65. roku życia (tzw. lista 65+).

Źródło: www.rynekzdrowia.pl